Νίκος Καζαντζάκης, Ασκητική
25/6/2014
Βιβλίο 55ο
Πρόταση της Χριστίνας Βουμβουράκη
Χριστίνα Κελεσίδου
Στη
Λέσχη, μας μετά από κάθε βιβλίο που διαβάζουμε, κλείνουμε τη συζήτηση με το αν
μας άρεσε ή δεν μας άρεσε. Η Ασκητική
είναι το μοναδικό βιβλίο -που μας αρέσει δεν μας αρέσει- στο οποίο ο Καζαντζάκης
καταγράφει τις αλήθειες του. Καταπιάνεται με το αιώνιο υπαρξιακό πρόβλημα που
απασχόλησε όλους τους ανθρώπους, από τους πιο απλοϊκούς ως τους πλέον
βαθυστόχαστους. Ένας από αυτούς είναι και ο Καζαντζάκης. Ένα
στοχαστής με βαθειά γνώση και επιρροή από πολλούς φιλοσόφους, αρχαίους και
σύγχρονους.
Την Ασκητική την πρωτοδιάβασα στην εφηβεία
μου και είχε επηρεάσει τον δικό μου μικρό και ανίδεο κόσμο. Και τότε και τώρα
που το διάβασα θεωρώ ότι θα πρέπει να είναι η Βίβλος για κάθε σκεπτόμενο
άνθρωπο, γιατί τα είπε όλα, με ένα τρόπο λυρικό, και παρόλο που καταπιάνεται με
τόσο βαθειά νοήματα καταφέρνει να τα ελαφρώσει, να γίνουν κατανοητά.
Χρησιμοποιεί τη μεγάλη του ικανότητα, την γλωσσοπλαστία, λέξεις σαν το
ψυχανεμίζομαι, ξεθηκαρώνω, σοφιλιάζω, ξεκορμώ, αστραπόχρονη ζωή, τις συνάντησα
μόνο σε αυτόν. Λέξεις εύστοχες και με ουσία, και μιας και λέμε για ουσία,
κατέγραψε με ευλάβεια το χρέος κάθε ανθρώπου, από το να μην ελπίζουμε και να
μην φοβούμαστε ( γιατί η ελπίδα είναι μεγάλος πειρασμός όπως πιστεύει ο ίδιος )
έως το να λυτρωθούμε από το νου, τον απόλυτο μονάρχη, και από την καρδιά, να
ανεβούμε πιο πάνω και να λευθερωθούμε. Μόνο αυτό να ζητούμε. Την ελευθερία,
τίποτα άλλο! Έχουμε χρέη πολλά. Να νικήσουμε το νου, την καρδιά, τη ράτσα μας,
το εγώ μας, και να ενωθούμε με το Σύμπαντο και τον Θεο και μαζί να γίνουμε Ένα.
Για να
γίνει ακόμη πιο κατανοητός χρησιμοποιεί και θεατρικούς διαλόγους όπως το “ΣΚΑΨΕ
Τι βλέπεις ... η καρδιά σου”, σελ 16. Είναι πάρα πολλά τα σημεία του βιβλίου
όπου κάθε παράγραφος είναι μια αλήθεια. Αυτές που σημείωσα είναι:
“Η
προσευκή μου είναι αναφορά ... να πολεμήσω”, σελ 36.
“Κάψε
τις ιδέες σου, σύντριψε τους συλλογισμούς σου όποιος έχει βρει τη λύση δεν μπορεί
να με βρει'”, σελ 91.
“Ο θεός
κρύβεται μέσα σε κάθε ιδέα όπως μέσα σε σάρκα. Σύντριψε την ιδέα λευτέρωσε τον.
Δώσε του μιαν άλλη ιδέα , πιο απλόχωρη, να κατοικήσει”, σελ 91.
Ο
Καζαντζάκης είπε για αυτό το έργο του ότι θα έπρεπε να έχει τον τίτλο ''ΤΟ
ΛΥΡΙΚΟ ΜΟΥ ΠΙΣΤΕΥΩ''. Εγώ, η
απλή αναγνώστρια, που δεν ξέρω τίποτα, μου έδωσε μιαν αίσθηση εσωτερικής
πληρότητας, και νομίζω ότι αυτό είναι η αληθινή λογοτεχνία.
