Τώρα διαβάζουμε (110ο βιβλίο): Μαρσέλ Προυστ, «Αναζητώντας τον χαμένο χρόνο»

Τετάρτη 17/5/2017  στις 7 μ.μ. στο Καφέ του Μακεδονικού Μουσείου Σύγχρονης Τέχνης

Πρόταση Αντιγόνης Παπαδάκη

"Αναζητώντας τον χαμένο χρόνο: Από τη μεριά του Σουάν"

Μαρσέλ Προυστ

μετάφραση: Παύλος Α. Ζάννας

επιμέλεια: Παναγιώτης Πούλος

επιμέλεια σειράς: Κατρίν Βελισσάρη

Βιβλιοπωλείον της Εστίας, 2001

Στη βάση της βιβλιονέτ διαβάζουμε: 

Λίγες μέρες προτού κυκλοφορήσει από τις εκδόσεις B. Grasset, και με προσωπικά έξοδα του συγγραφέα, η πρώτη ενότητα του "Αναζητώντας τον χαμένο χρόνο", ο Μαρσέλ Προυστ παραχωρεί μια συνέντευξη στο δημοσιογράφο Elie-Joseph Bois: "Δημοσιεύω μόνο το "Από τη μεριά του Σουάν", τον πρώτο τόμο ενός μυθιστορήματος που φέρει τον γενικό τίτλο "Αναζητώντας τον χαμένο χρόνο". Θα ήθελα να δημοσιεύσω όλο το έργο μαζί· όμως στις μέρες μας δεν εκδίδονται πλέον πολύτομα έργα. Είμαι όπως κάποιος που έχει έναν τοιχοτάπητα πολύ μεγάλο για τα σημερινά διαμερίσματα και που υποχρεώθηκε να τον τεμαχίσει. Μερικοί νέοι συγγραφείς, που συμπαθώ άλλωστε τις ιδέες τους, συνιστούν, αντίθετα, σύντομη δράση και λίγα πρόσωπα. Η αντίληψή μου δεν είναι αυτή για το μυθιστόρημα. [...]"

Ο Παύλος Ζάννας παρουσίασε την ενότητα "Από τη μεριά του Σουάν" με τα ακόλουθα λόγια:
"Το Κομπραί (Combray) είναι μια μικρή πόλη όπου εντοπίζονται οι πρώτες παιδικές αναμνήσεις του αφηγητή. Από εδώ ξεκινά η αναζήτηση του χαμένου χρόνου, από τούτο τον κόσμο ο οποίος γίνεται ξαφνικά προσιτός με τη ασύνειδη μνήμη καθώς οι εικόνες, οι ήχοι και τ' αρώματα μιας περασμένης εποχής ζωντανεύουν απρόβλεπτα μέσα από τη γεύση μιας μαντλέν βουτηγμένης σ' ένα φλιτζάνι τσάι. Αυτή η κίνηση της μνήμης θα καθορίσει όλη την πορεία του έργου. [...]"

ΔΙΕΘΝΗΣ ΗΜΕΡΑ ΜΟΥΣΕΙΩΝ 2017 στο Παιδικό Μουσείο Θεσσαλονίκης

Το Παιδικό Μουσείο Θεσσαλονίκης, με αφορμή την παγκόσμια ημέρα Μουσείων στις 18 Μαΐου 2017, διοργανώνει ένα εκπαιδευτικό πρόγραμμα αφιερωμένο στην πολιτιστική κληρονομιά και τις παραδόσεις μας που θα πραγματοποιηθεί στις 21.05.2017 στο Μουσείο μας.

Μουσεία και αμφιλεγόμενες ιστορίες: Τα Μουσεία μιλούν για εκείνα που δεν λέγονται! Τι θα μας παρουσιάσει άραγε το Μουσείο με άξονα τις συλλογές του; Τι ιστορίες θα μας πει; Ποια αντικείμενα θα φανερωθούν;

Ελεύθερη συμμετοχή - Απαραίτητη τηλεφωνική κράτηση

Στοιχεία Επικοινωνίας

Γρηγορίου Λαμπράκη και Κλεάνθους 57,  Θεσσαλονίκη, Ελλάδα

paidikomouseio@gmail.com

2310913047

Γραμμές Ο.Α.Σ.Θ. : 14, 14Α, 30, 37. Στάση: ΑΓΙΑ ΒΑΡΒΑΡΑ

  Βρείτε μας στο Facebook

ΒΙΒΛΙΟΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ: Αρχοντούλα Διαβάτη, "Σκουλαρίκι στη μύτη"

Αρχοντούλα Διαβάτη

ΟΜΙΛΗΤΕΣ: Ελένη Γρομπανοπούλου,
Πρόεδρος Συλλόγου Επιστημόνων Κεντρικής Μακεδονίας, και η συγγραφέας

ΔΙΟΡΓΑΝΩΣΗ: Βιβλιοπωλείο "Η Θέρμη", Ο Σύλλογος Επιστημόνων Κεντρικής Μακεδονίας,
εκδόσεις "Νησίδες"

Δευτέρα, 15 Μαΐου 2017, Βιβλιοπωλείο "Η Θέρμη", Καραολή και Δημητρίου 16, Θέρμη Θεσσαλονίκης

Πηγή φωτο: http://www.biblionet.gr

Το ποιητικό έργο του Πάνου Κυπαρίσση

Πάνος Κυπαρρίσης

παρουσιάζει η Τιτίκα Δημητρούλια, Αν. Καθηγήτρια Α.Π.Θ., Κριτικός Λογοτεχνίας.

ΧΑΙΡΕΤΙΣΜΟΙ: Πολυξένη Αδάμ-Βελένη, Διευθύντρια Αρχαιολογικού Μουσείου Θεσσαλονίκης

                     Βαγγέλης Τασιόπουλος, Γενικός Γραμματέας Εταιρίας Λογοτεχνών Θεσσαλονίκης

ΔΙΑΒΑΖΟΥΝ: Πολυξένη Αδάμ-Βελένη, Μενέλαος Κυπαρρίσης

Συνοδεύει με την κιθάρα του ο Δημήτρης Τσαπάρας

Δευτέρα 15 Μαίου 2017, ώρα 19:30

Αρχαιολογικό Μουσείο Θεσσαλονίκης, Μαν. Ανδρόνικου 6, Θεσσαλονίκη

ΔΙΟΡΓΑΝΩΣΗ: Αρχαιολογικό Μουσείο Θεσσαλονίκης, Εταιρία Λογοτεχνών Θεσσαλονίκης

 

Πηγή φωτό: http://www.biblionet.gr

Κατερίνα Καριζώνη, «Σκοτεινός χρόνος»

Ο Γιώργος Καλιεντζίδης, ποιητής-δημοσιογράφος, και ο Ηλίας Κουτσούκος, συγγραφέας-Πρόεδρος Εταιρίας Λογοτεχνών Θεσσαλονίκης, μιλούν για την ποιητική συλλογή τής 

Κατερίνας Καριζώνης «Σκοτεινός χρόνος», ενώ ο ηθοποιός Σάκης Κολότσιος θα διαβάσει ποιήματα, 

την Κυριακή 14 Μαΐου 2017, στις 4 μ.μ.  στο Φιλολογικό Καφενείο (Περίπτερο 13), στη Διεθνή Έκθεση Βιβλίου Θεσσαλονίκης.

106ο βιβλίο: Φραντς Κάφκα, «Η δίκη»

Φραντς Κάφκα «Η δίκη», 
μετάφραση: Αλέξανδρος Κοτζιάς, 
Κέδρος 2008, 253 σελ.

106ο βιβλίο

29/3/2017

Πρόταση Ελένης Παπαστεργιάδου

"Ταυτότητα" και εξώφυλλο βιβλίου από τη βάση της Βιβλιονέτ

   

Ντίνα Παπαδοπούλου

Σε μια συνέντευξη του ο Μίλαν Κούντερα λέει « Αυτό το “παράλογο” εκ πρώτης όψεως μυθιστόρημα ανέκαθεν προκαλούσε τις πιο ποικιλόμορφες ερμηνείες. Θεωρήθηκε διαδοχικά καταγγελία κατά της γραφειοκρατικής απανθρώπησης, κατηγορητήριο κατά του ολοκληρωτισμού, μεταφορά για τον αντισημιτισμό. Η Δίκη πλέον διαβάζεται ολοένα και περισσότερο ως παράλογο χιούμορ ή σουρεαλιστικό κείμενο». Όμως δεν μπόρεσα να το δω σαν χιούμορ. Το διάβασα για πρώτη φορά πριν από πολλά χρόνια και μου είχε δημιουργήσει μια αίσθηση ασφυξίας, αδιεξόδου, ατελέσφορων προσπαθειών και παραλόγου. Τώρα ξαναδιαβάζοντάς το κάτω από άλλες συνθήκες μου δημιούργησε τα ίδια περίπου συναισθήματα. Μου θύμισε ακόμα το ποίημα του Κ. Π. Καβάφη, οι Τρώες και συγκεκριμένα τους στίχους «Είναι οι προσπάθειές μας των συφοριασμένων, είναι οι προσπάθειές μας σαν των Τρώων». Διαβάζοντάς το μεταφέρθηκα συνειρμικά στη σημερινή κατάσταση, της κρίσης οικονομικής και κοινωνικής.- Ελπίζω βέβαια, να μην έχουμε το τέλος του Γιόζεφ Κ. – Τα όσα συμβαίνουν αυτά τα τελευταία χρόνια στη χώρα μας αλλά και γενικότερα θα μπορούσαν να χαρακτηριστούν «καφκικά» μια και ο όρος αυτός, εδώ και αρκετά χρόνια, χρησιμοποιείται για να περιγράψει κάτι αγχωτικό, εφιαλτικό, καταπιεστικό και παράλογο. Για εμένα η Δίκη του Κάφκα, αποτελεί κριτική στη δύναμη της εξουσίας, που απογυμνώνει τον πολίτη από τα δικαιώματά του, του στερεί τη διάθεση για αντίσταση, αχρηστεύει κάθε νόμο και στο τέλος τον συνθλίβει.

Κλεοπάτρα Τσάκουρη

Τρία βασικά ερωτήματα βασανίζουν, ταλαιπωρούν, βυθίζουν στη θλίψη και την απογοήτευση τον Γιόζεφ Κ .-τμηματάρχη τράπεζας-, που βρέθηκε αναπάντεχα, από τη μια στιγμή στην άλλη, κατηγορούμενος για σοβαρή παράνομη πράξη, χωρίς να γνωρίζει το κατηγορητήριο, τον καταγγέλλοντα, την ημέρα που θα οδηγηθεί σε πραγματική δίκη στο Ανώτατο Δικαστήριο, ώστε να εξετασθεί, να διαλευκανθεί η υπόθεσή του.

Η καταδίκη του Γιόζεφ Κ..., που δεν αναφέρεται σκόπιμα το επώνυμό του, είναι στην ουσία ανύπαρκτος για το σύστημα, έχει αποφασισθεί εκ των προτέρων από το καθεστώς, από τη δικαστική εξουσία, παρατηρούμε στο μυθιστόρημα το δικηγόρο να μη προχωρεί την υπόθεση, τους δικαστές τον ανακρίνουν να μην ακούν στη πραγματικότητα τη κατάθεσή του, τις απόψεις του.

Το πρόβλημα με τον ανώτερο υπάλληλο της τράπεζας Γιόζεφ Κ., που θεωρείται ανυπάκουος, είναι πνευματικό και όχι οικονομικό, πρέπει να διαλύσει λίγο λίγο την αντοχή, την υπομονή του, να αφανίσει τη προσωπικότητά του, το χαρακτήρα του, έτσι μόνο πετυχαίνει το στόχο της η εξουσία.

Η ιστορία φτάνει στην κορύφωσή της με την τελική πτώση, το θάνατο του υπαλλήλου Γιόζεφ Κ. και τη λύτρωσή του. «Σα σκυλί» ψελλίζει την ώρα που τον μαχαιρώνουν οι δολοφόνοι του.

Βιολέττα Παπαδοπούλου

Εσωτερική βουτιά στον ψυχισμό του Κάφκα, βιβλίο-σταθμός του συγγραφέα, που έχει χαρακτηρισθεί ως ο σπουδαιότερος μοντερνιστής γερμανόφωνος πεζογράφος,  με πολιτικές και ψυχολογικές αναφορές στα αδιέξοδα του κόσμου μας και του πολιτισμού μας.

Γραφειοκράτες υπάλληλοι, απειλές για ενοχές , που δημιουργούνται από το πουθενά και από το τίποτα, παντελής έλλειψη ουσιαστικής ανθρώπινης επαφής. Φανερώνεται όλη η απέχθεια του Κάφκα για την ιεραρχία της εργασίας του, για το δήθεν του συστήματος της δικαιοσύνης, για την βρωμιά του, για τους δικαστές , τους δικαστικούς υπαλλήλους και τους δικηγόρους, που κοροϊδεύουν τον  κόσμο, σε μια πρώτη ανάγνωση.

Και σε μια δεύτερη, η είσοδος σε μια  κόλαση του νου, σε εφιάλτες, σε διαδρόμους, που δεν σου δείχνουν ποτέ την έξοδο, σε τιμωρούς και σε  ενόχους, που τους καταδιώκει πάντα κάτι απροσδιόριστο και αόρατο.

Πρωτοπόρος ο Κάφκα, όσο κι αν μας δυσκολεύει η γραφή του, βγάζει όλες τις ανησυχίες, τις φοβίες και τους προβληματισμούς του στο βιβλίο, κοινωνώντας μας στο παράλογο των κοινωνιών μας και των απάνθρωπων δομών, που τις εξουσιάζουν.

Αξιοσημείωτη η περίεργη  και προβληματική σχέση του Κάφκα με όλες τις γυναίκες που συναντάει, κάτι που δυσκόλευε τον συγγραφέα και στην πραγματική του ζωή, καθώς και οι πατρικές φιγούρες, που τον κατατρέχουν, γεμάτες ενοχές και κανόνες, αντιπροσωπεύοντας την δύσκολη έως ανύπαρκτη σχέση του με τον πατέρα του.

Λένα Καλαϊτζή - Οφλίδη, «Τα πατσατζίδικα της Ανατολής στη Θεσσαλονίκη της Δύσης»

Λένα Καλαϊτζή - Οφλίδη, «Τα πατσατζίδικα της Ανατολής
στη Θεσσαλονίκη της Δύσης», εκδόσεις «Παρατηρητής», 1994

Μια πολύ σημαντική καταγραφή από τη Λένα Καλαϊτζή - Οφλίδη, Λένα Καλαϊτζή - Οφλίδη, της ιστορίας του πατσά και των πατσατζίδικων της Θεσσαλονίκης. Τώρα, που ο «Λευτέρης» το πατσατζίδικο του Λευτέρη Βαφειάδη, στη γωνία Εγνατία με Μενελάου, το απέναντι ο «Ηλίας» του Ηλία Γκούβα, στην Εγνατία, «ο Κυριάκος» του Κυριάκου Τζώρτζη, στην Αριστοτέλους, είναι μια ανάμνηση, αλλά ταυτοχρόνως ισχυρά τοπόσημα της μνήμης και συναισθημάτων, τώρα, ξαναδιαβάζοντας το βιβλίο της Λένας Καλαϊτζή-Οφλίδη, βλέπεις τη μεγάλη αξία αυτής της κατάθεσης. Σημαντική και η επισήμανση ότι μόνον ο πατσάς διατηρεί την παράδοση του μαγειρευτού φαγητού, κόντρα στην επικράτηση του «ψητού". Διαβάζουμε στη σελίδα 69: «Πραγματικά, αν ανατρέξουμε στην ιστορία του πολιτισμού θα δούμε ότι το πρώτο βήμα στη δίαιτα των ανθρώπων, μετά την ωμοφαγία, ήταν το ψήσιμο της τροφής στη φωτιά. Χρειάστηκαν πολλοί αιώνες για να φτάσει η εξέλιξη της ανθρώπινης διατροφής την τελειότητα της τέχνης και της τεχνικής, να γίνει δηλαδή μαγειρική [...] η στροφή προς τα πίσω για την ελληνική κουζίνα είναι ολοφάνερη, αφού το ψήσιμο είναι ο σχεδόν αποκλειστικός τρόπος παρασκευής φαγητού "έξω" [...] Μ' αυτήν την έννοια, ο πατσάς μπορεί να θεωρηθεί ότι επάξια κρατά τον σπάνιο, πλέον, τίτλο του μαγειρευτού φαγητού».  
Η επανέκδοση και συμπλήρωση των στοιχείων του βιβλίου με τα νέα δεδομένα αναγκαία.