Boualem Sansal, Ο Γερμανός μουτζαχεντίν
Μετάφραση: Ευγενία Γραμματικοπούλου
Εκδόσεις Πόλις, Αθήνα 2010
11-3-2015
Βιβλίο 67ο
Πρόταση της Αντιγόνης Παπαδάκη
Αλέξης Αλεξίου
Το βιβλίο μου άρεσε.
Μου
άρεσε γιατί περιείχε διαχρονικές αλήθειες και μηνύματα που αγγίζουν βαθιά κάθε σκεπτόμενη συνείδηση.
Το μυθιστόρημα, αν και έχει χρονική αναφορά
την περίοδο της Αλγερινής επανάστασης, εκτείνεται και σε ένα δεύτερο χρονικό
πλαίσιο, την περίοδο της γερμανικής βαρβαρότητας, συνδέοντας με έξυπνο τρόπο τη
φρίκη του πολέμου της Αλγερίας τη δεκαετία του 1990 και τη φρίκη του Β΄
παγκοσμίου πολέμου. Δεν αρκείται όμως σ’ αυτό. Διαρκώς πετάγεται, δήθεν σαν
παρέκβαση, στο σήμερα όπου συναντά και σχολιάζει το ίδιο πρόσωπο του κακού, την
ίδια τη βία, που απλά τώρα έχει καινούργιο όνομα: ξενοφοβία, ιδεολογική μισαλλοδοξία,
θρησκευτικό φανατισμό, ρατσισμό κλπ.
Μου άρεσε το
έξυπνο εύρημά του συγγραφέα, να αναπτύξει το μυθιστόρημα μέσα από αποσπάσματα
δύο ημερολογίων, των αδελφών Σίλλερ, που είναι και ο υπότιτλος του βιβλίου. Κι
ενώ δίνει στον Ρασέλ τον ρόλο του προοδευτικού, του σκεπτόμενου με άγρυπνη και
ανελέητη συνείδηση που τον οδηγεί μέχρι την αυτοκτονία, για αμαρτήματα που δεν
αφορούν τον ίδιο αλλά τον νεκρό πατέρα του,
για τον Μάλριχ, καίτοι λιγότερο
εκλεπτυσμένος, λιγότερο ευαίσθητος και μορφωμένος, κρατάει τον ρόλο του αφηγητή.
Ο συγγραφέας πλάθει δύο τραγικούς ήρωες, ανόμοιους φαινομενικά μεταξύ τους αλλά και τόσο
όμοιους στο να αντιλαμβάνονται, ο
καθένας με τον τρόπο του, την αλήθεια των πραγμάτων και της ζωής πολλές φορές με πίκρα και συχνά με απόγνωση, ώστε ο Μάλριχ κάπου να λέει σχεδόν με φυσικότητα “ο θάνατος
εκφράζει καλύτερα την αλήθεια των πραγμάτων από ό,τι η ζωή”.
