Παντελής Τρακίδης: Φωτο-ρεπορτάζ (δεύτερο) από την Κωνσταντινούπολη

Ευωδιές και χρώματα με τον φακό μιας φωτογραφικής μηχανής - Φωτο-ρεπορτάζ 2ο

Μετά την ανάγνωση του βιβλίου "Ιστανμπούλ" τους Ορχάν Παμούκ, έχουμε τη δεύτερη "φωτογραφική" ανταπόκριση του Παντελή Τρακίδη από την Πόλη.

Παντελής Τρακίδης: Ρεπορτάζ (πρώτο) από την Κωνσταντινούπολη

Ευωδιές και χρώματα με τον φακό μιας φωτογραφικής μηχανής - Ρεπορτάζ 1ο

Μετά την ανάγνωση του βιβλίου "Ιστανμπούλ" τους Ορχάν Παμούκ, έχουμε και την πρώτη "φωτογραφική" ανταπόκριση του Παντελή Τρακίδη από την Πόλη.

 

131 βιβλίο: Εμμανουήλ Ροΐδης, «Η Πάπισσα Ιωάννα»

Πηγή φωτο: wikimedia.org

Εμμανουήλ Ροΐδης, "Η Πάπισσα Ιωάννα"

131ο βιβλίο

19/9/2018

Πρόταση του Γιώργου Καλιεντζίδη

Κατερίνα Τσίχλα

Ο  Εμμανουήλ Ροΐδης, πλάθει ή κατά δήλωση του αναπαράγει,  μια σκανδαλώδη ιστορία με σκηνικό τον πρώιμο Μεσαίωνα. Ο χάρτης του τότε  κόσμου  ιχνογραφείται με την Ευρωπαϊκή Δύση στη μια πλευρά, όπου ο στρατηλάτης Καρλομάγνος έχει επεκτείνει τη φραγκική αυτοκρατορία σχεδόν παντού. Σύμμαχο στη μάχη της επέκτασης έχει την παπική συναίνεση. Εκπρόσωπο του Θεού ονόμασε τον Γερμανό κυρίαρχο η παποσύνη και έτσι εξάγνισε αυτόματα τις βάρβαρες μεθόδους, εξασφαλίζοντας  για τον εαυτό της σαν άθροισμα οπαδών τους κυριευμένους  λαούς. Στην ανατολική   πλευρά του κόσμου, στο Βυζάντιο, η εικονομαχία χώριζε τον λαό, ανάμεσα σε κείνους που λάτρευαν το ξύλο της ζωγραφιάς και εκείνους που πολεμούσαν τον κρυμμένο κίνδυνο ειδωλολατρίας. Και άπαξ και ο Ροΐδης ορίζει τη χρονική στιγμή  ξεκινά  να στηλιτεύει με τα γραφόμενα του, με οξυδέρκεια και πνευματώδεις αστεϊσμούς, την ατμόσφαιρα στα  κύρια γεωγραφικά σημεία δράσης της εποχής. Γερμανική Σαξονία, Αθήνα, Ρώμη. Βάζοντας στη θέση της ηρωίδας μια γυναίκα διαφορετική, την παρακολουθεί από τα μικράτα  μέχρι το τέλος της, σατιρίζοντας ανελέητα κάθε τι. Η Ιωάννα γυρνά τη γη, που τότε θεωρείται επίπεδη, κυριολεκτικά ανάποδα. Έτσι πέφτουν όλοι, εκτός από την ίδια που ίπταται ξεπερνώντας με την ευφράδεια, τη σοφία, την πονηριά, την ομορφιά, την διπλωματία και την απατεωνία κάθε μεσαιωνικό εμπόδιο. Σε κάθε πρόταση του βιβλίου, η Ιωάννα κερδίζει τα εύσημα και κατακτά κάθε  περιβάλλον, από εκείνο της λαϊκής αμορφωσιάς έως το παπικό της διαφθοράς, μαζί με όλα τα ενδιάμεσα. Παράλληλα, με φόντο τις περιπέτειες  της, σχολιάζονται ανελέητα τα πάθη της εποχής. Οι μέθοδοι εκχριστιανισμού της βίας και της άγριας καταστολής. Τα μοναχικά τάγματα, μάλλον στρατός παρά γαλήνη. Ο δηλητηριώδης καθολικός κλήρος, η Ρωμαϊκή εκκλησία που πανούργα εν πολλοίς, παράνομη ειδικά, αναγνώρισε σαν συνεχιστή της ρωμαϊκής κληρονομιάς τον Γερμανό βασιλιά αντί του παραδοσιακά δικαιούχου Βυζαντινού αυτοκράτορα. Η κοσμική εξουσία του πάπα, το εμπόριο λειψάνων και αγίων, η σεξουαλική δραστηριότητα  μοναχών και επισκόπων, τα νεοπλατωνικά ομοφυλοφιλικά ήθη των Ελλήνων, η  λατρεία των Εβραίων για τον πλούτο, η απόλαυση που δοκίμαζε ο λαός για την καύση των αιρετικών σαν θέαμα προσφερόμενο για λαϊκή  ψυχαγωγία.  Η Πάπισσα Ιωάννα είναι ένα μυθιστόρημα για τη θρησκεία και τους λόγους της, τον έρωτα και τα πάθη του.  Ο συγγραφέας του, είρωνας, παιγνιώδης, σκωπτικός, χρησιμοποιεί εμπνευσμένα τις λέξεις, τις οργανώνει σε ευφάνταστες παρομοιώσεις και φαρμακερά σχήματα  λόγου. Η γλώσσα του κειμένου δυσκολεύει για τόσες σελίδες όσες χρειάζονται για να την συνηθίσεις και να το απολαύσεις.

Βιολέττα Παπαδοπούλου

Εξαιρετικό βιβλίο, με πολλές ιστορικές αναφορές στον 9ο αιώνα και στην ιστορία της Ευρώπης.

Ο Ροΐδης μας ξεναγεί, αφηγούμενος τις περιπλανήσεις της Ιωάννας, σε μοναστήρια και βασιλικές αυλές, στην Αγγλία, τη Γερμανία, την Ελλάδα, στη Ρώμη και, ειδικότερα, στην έδρα του Πάπα.

Ειρωνικό και πανέξυπνο κείμενο, με συνεχείς εύστοχες παρομοιώσεις, με καυστική κριτική στη θρησκεία, στην εξουσία του κλήρου, με αμφισβήτηση των «καλών» προθέσεων των ιερέων και των μοναχών, των κυβερνώντων, των απλών ανθρώπων και  των γυναικών, μια παρωδία όλων  όσων παραπλανούν και τυφλώνουν τους λαούς, που θέλουν να πλανώνται και να απατώνται, με αντάλλαγμα τη βόλεψή τους  και την ησυχία τους ή και αυτήν ακόμη τη μετά θάνατον σωτηρία!

Χαρακτηριστικό του ύφους του βιβλίου, ένα κομμάτι, όπου αναφέρεται στη ρυπαρότητα του προσώπου του Πάπα, που ήταν το πιο βρώμικο μέρος, αν ήθελε κάποιος να φτύσει, μέσα στον απαστράπτοντα θάλαμο των θαλάμων του.

132 βιβλίο: Ορχάν Παμούκ, «Ιστανμπούλ - Πόλη και αναμνήσεις»

 πρόταση της Χριστιάνας Βέλλου

Τετάρτη 3 Οκτωβρίου 2018, στις 7:00 μ.μ.

Αναδημοσίευση από http://www.biblionet.gr 

"Η μοίρα της Ιστανμπούλ είναι και δική μου μοίρα, είμαι αφοσιωμένος στην πόλη επειδή σε αυτήν οφείλω αυτό που είμαι", εξομολογείται ο Ορχάν Παμούκ σ’ αυτό το γοητευτικό βιβλίο που διαβάζεται σαν δοκίμιο, προσωπικό ημερολόγιο, ιστορία, οδηγός πόλης και μυθιστόρημα μαζί. Ο σημαντικότερος σύγχρονος Τούρκος συγγραφέας μάς παρασέρνει σ’ ένα συναισθηματικό ταξίδι στην πόλη όπου ζει εδώ και πενήντα χρόνια και μέσα από τις αναμνήσεις της παιδικής του ηλικίας συνθέτει το προσωπικό του πορτρέτο της Κωνσταντινούπολης.
Μέσα από τα μάτια του ανακαλύπτουμε τα σοκάκια της Πόλης, τις λιθόστρωτες λεωφόρους της, τα ξύλινα αρχοντικά της, το τέλος ενός πολιτισμού αλλά και τη γέννηση ενός καινούργιου. Παρακολουθούμε τη ζωή του συγγραφέα και τη διαμόρφωση του ψυχικού του κόσμου από τη στιγμή που αισθάνθηκε τον εαυτό του.
"Αυτές οι φωτογραφίες με κάνουν να νιώθω σαν μεθυσμένος από τις αναμνήσεις", λέει ο Παμούκ για τις εικόνες του βιβλίου, πολλές από τις οποίες προέρχονται από το οικογενειακό του αρχείο είτε τις έχει τραβήξει ο ίδιος (όπως στο κεφάλαιο 28, στις σελίδες 431-436, καθώς και στο οπισθόφυλλο). Επιπλέον, η Ιστανμπούλ εικονογραφείται με πλήθος καρτποστάλ, σχέδια, γκραβούρες και πίνακες.

Ο Ορχάν Παμούκ γεννήθηκε στην Κωνσταντινούπολη το 1952. Σπούδασε αρχιτεκτονική και δημοσιογραφία, πολύ γρήγορα όμως αφιερώθηκε στη λογοτεχνία. Το 1978 σε ηλικία εικοσιέξι μόλις ετών δημοσίευσε το πρώτο του μυθιστόρημα "Cevdet Bey ve Ogullari" ("Τζεβντέτ Μπέης και Υιοί"), ένα ογκώδες έργο εξακοσίων είκοσι σελίδων, στο οποίο αφηγείται, μέσα από την ιστορία τριών γενεών μιας οικογένειας τούρκων εμπόρων, τη δημιουργία της τουρκικής αστικής τάξης και έμμεσα της σύγχρονης Τουρκίας (κίνημα των Νεοτούρκων 1908 - στρατιωτικό πραξικόπημα 1971). Το μυθιστόρημα αυτό βραβεύτηκε το 1979 στο διαγωνισμό μυθιστορήματος των εκδόσεων Μιλλιέτ. Το βιβλίο αυτό εκδόθηκε το 1982 και την επόμενη χρονιά πήρε το βραβείο μυθιστορήματος Ορχάν Κεμάλ. Ακολούθησαν το 1983 το "Sessiz Ev" ("Το σπίτι της σιωπής"), το 1985, το "Beyaz Kale" ("Λευκό κάστρο") και το 1990 το "Kara Kitap" ("Μαύρο βιβλίο"). Στα έργα αυτά ο συγγραφέας δίνει εικόνες μιας κοινωνίας που προσπαθεί να βρει το πρόσωπό της ακροβατώντας στο γεωγραφικό και πολιτιστικό όριο δύο κόσμων. Η εκδυτικοποίηση της τουρκικής κοινωνίας με τη σύσταση του σύγχρονου τουρκικού κράτους και την άνοδο της τουρκικής αστικής τάξης, η έννοια της ατομικότητας και το θέμα της ιστορίας είναι θέματα που απασχολούν έντονα το συγγραφέα. Έχει τιμηθεί με πολλά λογοτεχνικά βραβεία στη χώρα του και τα βιβλία του έχουν μεταφραστεί σε περισσότερες από 50 γλώσσες. Το 2005, και ενώ αντιμετώπιζε προβλήματα στη χώρα του εξαιτίας του ό,τι αναφέρθηκε δημόσια στη γενοκτονία των Αρμενίων, τιμήθηκε με το βραβείο Ειρήνης των Γερμανών βιβλιοπωλών στη Διεθνή Έκθεση Βιβλίου της Φραγκφούρτης. Το 2006 τιμήθηκε με το Νόμπελ Λογοτεχνίας για το σύνολο του έργου του, σύμφωνα με την ανακοίνωση της Σουηδικής Ακαδημίας, καθώς "αναζητώντας τη μελαγχολική ψυχή της γενέθλιας πόλης του, ανακάλυψε καινούργια σύμβολα για τη σύγκρουση και τη συνύφανση των πολιτισμών".

Ο κοινωνικός ρόλος των Λεσχών Ανάγνωσης και… οι «Συντροφιές Ανάγνωσης»

Η κοινωνική διάσταση μιας Λέσχης Ανάγνωσης υπάρχει από την πρώτη στιγμή, από την ιδέα τής ίδρυσής της. Εξάλλου, η ίδια η σκέψη, από άτομο ή φορέα, για τη δημιουργία της φανερώνει την ανάγκη επικοινωνίας και συμπόρευσης, μιας ομάδας ανθρώπων που θέλουν να μοιραστούν χρόνο, γνώσεις, γνώμες και συναισθήματα που γεννιούνται από την ανάγνωση ενός βιβλίου. Στην πορεία, όταν οι συνθήκες λειτουργίας μιας Λέσχης είναι ευνοϊκές, οι συμμετέχουσες και συμμετέχοντες δημιουργούν προσωπικές σχέσεις μεταξύ τους και έξω από το πλαίσιο και το χρόνο λειτουργίας της Λέσχης. Με το πέρασμα του χρόνου μπορεί να προκύψει ως «αίτημα» από τα μέλη της Λέσχης το «άνοιγμά» της στην κοινωνία και ειδικότερα η προσφορά της σε ευπαθείς κοινωνικές ομάδες (οίκοι ευγηρίας, σύλλογος Συνδρόμου Down, νοσοκομεία κ.ά.) που μπορεί να πάρει τη μορφή οικονομικής βοήθειας, ειδών διατροφής και, κυρίως, χρόνου, με ανάγνωση λογοτεχνικών βιβλίων.

Αυτό συνέβη με τη Λέσχη Ανάγνωσης της ΕΡΤ3. Η εμπειρία που αποκτήθηκε, από το 2011 έως σήμερα, φανερώνει ότι, με κατάλληλη προεργασία και προετοιμασία, μια «Συντροφιά Ανάγνωσης» μπορεί να προσφέρει κοινωνικό έργο στα μέλη ευπαθών κοινωνικών ομάδων. Η «Συντροφιά Ανάγνωσης» της Λέσχης Ανάγνωσης της ΕΡΤ3 έχει πραγματοποιήσει ανάλογες παρουσίες, στο πλαίσιο δράσης της Εταιρικής Κοινωνικής Ευθύνης της ΕΡΤ3, σε ευπαθείς ομάδες της πόλης (με περισσότερο επιτυχημένη συνεργασία αυτήν με τον Σύλλογο Συνδρόμου DOWN Ελλάδος). Η επιλογή των κειμένων, της μουσικής και η συνολικότερη παρουσία των μελών της Λέσχης στις δομές αυτές πρόσφεραν όμορφες στιγμές και στις δύο πλευρές.

Με βάση τα παραπάνω, θα μπορούσε να δημιουργηθεί, υπό την σκέπη τού υπό ανασύσταση ΕΚΕΒΙ, μια ψηφιακή «πλατφόρμα» στην οποία θα δηλώνουν το ενδιαφέρον τους οι φορείς /δομές που επιθυμούν την επικοινωνία/συνεργασία με μια «Συντροφιά Ανάγνωσης». Στην ίδια «πλατφόρμα» θα μπορούσαν να κάνουν ανάλογη δήλωση/παρουσία και οι Λέσχες Ανάγνωσης που είναι διαθέσιμες να επικοινωνήσουν/συνεργαστούν μαζί τους. Με τον τρόπο αυτό θα μπορούσαν να δημιουργηθούν δίαυλοι επικοινωνίας ανάμεσα στις ευπαθείς κοινωνικές ομάδες και στις «Συντροφιές Ανάγνωσης». Η συνεργασία αυτή μπορεί να επεκταθεί και με σχολεία, εργοστάσια, συλλόγους κ.ά.

Η Λέσχη Ανάγνωσης της ΕΡΤ3 και η «Συντροφιά Ανάγνωσης» της Λέσχης συνεχίζουν το ταξίδι τους και στην αναγνωστική περίοδο 2018-2019.

131 βιβλίο: Εμμανουήλ Ροΐδης, «Η Πάπισσα Ιωάννα»

     

            

 πρόταση του Γιώργου Καλιεντζίδη

Τετάρτη 19 Σεπτεμβρίου 2018, στις 7:00 μ.μ.

O Eμαννουήλ Pοΐδης γεννήθηκε στη Σύρο το 1836. Γιος πλούσιας οικογένειας έζησε τα παιδικά και νεανικά του χρόνια στην Eυρώπη. Tο 1841 εγκαθίσταται στη Γένοβα όπου η φιλελεύθερη επανάσταση του 1848-49 τον σημαδεύει αποφασιστικά στους ιδεολογικούς του προσανατολισμούς. Kατόπιν επιστρέφει στην Eρμούπολη για να φοιτήσει στο ελληνοαμερικανικό λύκειο, αργότερα στο Bερολίνο για να παρακολουθήσει μαθήματα φιλοσοφίας και καταλήγει στη Pουμανία. Aπό το 1864 και μετά ζει μόνιμα στην Aθήνα. Tο 1866 κυκλοφορεί το βιβλίο του "H Πάπισσα Iωάννα", που αφορίζεται από την εκκλησία και προκαλεί τη δικαστική του δίωξη. Πέθανε στην Aθήνα το 1904.

Πηγή βιβογραφικού: http://www.biblionet.gr

Πηγές φωτο: https://el.wikipedia.org - https://nefeli.fairead.net - https://www.facebook.com - https://el.wikipedia.org - https://www.metaixmio.gr/ - https://www.public.gr

Μετά τις διακοπές

 Μετά τις διακοπές, διαβάζουμε στη Λέσχη μας τα βιβλία:

- 131ο βιβλίο: Εμμανουήλ Ροΐδης, "Πάπισσα Ιωάννα" (πρόταση Γιώργου Καλιεντζίδη)

- 132ο βιβλίο: Ορχάν Παμούκ, "Ιστανμπούλ" (πρόταση Χριστιάνας Βέλλου)